କେନ୍ଦ୍ର ବନ୍ଦର, ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଏବଂ ଜଳପଥ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଅଧୀନସ୍ଥ ପାରାଦୀପ ବନ୍ଦର କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ଆଜି ଭୁବନେଶ୍ୱରରେ “ଭାରତୀୟ ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ରର ପରିବର୍ତ୍ତିତ ଦିଗ: ପରିମାଣରୁ ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ” ବିଷୟବସ୍ତୁ ଉପରେ ଏକ ରୋଡ୍ ଶୋ ସଫଳତାର ସହିତ ଆୟୋଜନ କରିଛନ୍ତି। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମଟି ଭାରତ ସାମୁଦ୍ରିକ ସପ୍ତାହ (ଆଇଏମଡବ୍ଲୁ) ୨୦୨୫ ପୂର୍ବରୁ ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ଆୟୋଜନ ହେଉଥିବା ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରଚାରମୂଳକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ୟତମ ।
ଏହି ରୋଡଶୋରେ ମୁଖ୍ୟ ଅତିଥି ଭାବେ ଶ୍ରୀ ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ, ଶିଳ୍ପ, ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ, ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ଯୋଗ ଦେଇଥିବାବେଳେ ଡକ୍ଟର ବିଭୁ ପ୍ରସାଦ ତରାଇ, ସାଂସଦ (ଲୋକସଭା); ଶ୍ରୀ ହେମନ୍ତ ଶର୍ମା, ଅତିରିକ୍ତ ମୁଖ୍ୟ ସଚିବ, ଶିଳ୍ପ ବିଭାଗ, ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ଏବଂ ଇପିକଲ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ; ଏବଂ ଶ୍ରୀମତୀ ଉଷା ପାଢୀ, ପ୍ରମୁଖ ସଚିବ, ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ନଗର ଉନ୍ନୟନ ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ, ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ସହିତ ଶିଳ୍ପ ନେତା, ସରକାରୀ ଅଧିକାରୀ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ମୂଲ୍ୟ ଶୃଙ୍ଖଳାର ଅଂଶୀଦାରମାନେ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ।ଏହି ସମାରୋହରେ ସ୍ୱାଗତ ଭାଷଣ ଦେଇ, ପାରାଦୀପ ବନ୍ଦରର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଶ୍ରୀ ପି.ଏଲ୍. ହାରନାଧ ଭାରତର ସାମୁଦ୍ରିକ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ୨୦୪୭ ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରିବା ସହିତ ସ୍ଥିର ବାଣିଜ୍ୟ ଅଭିବୃଦ୍ଧି, ସ୍ଥାୟୀତ୍ୱ ଏବଂ ଡିଜିଟାଲ୍ ପରିବର୍ତ୍ତନର ବିଶ୍ୱ ସାମୁଦ୍ରିକ ଧାରା ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରିଥିଲେ। ସେ ଏହା ମଧ୍ୟ ସୂଚନା ଦେଇଥିଲେ ଯେ ୨୦୨୦୫ ମସିହାର ୨୭ ତାରିଖରୁ ୩୧ ଅକ୍ଟୋବର ମଧ୍ୟରେ ମୁମ୍ବାଇରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବାକୁ ଥିବା ଭାରତୀୟ ସାମୁଦ୍ରିକ ସପ୍ତାହ ୨୦୨୫ ଏକ ପାଞ୍ଚ ଦିନିଆ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ଫୋରମ୍ ହେବ ଯାହା ୧୦୦+ ସାମୁଦ୍ରିକ ରାଷ୍ଟ୍ର, ୨୦୦ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବକ୍ତା, ୫୦୦ ପ୍ରଦର୍ଶକ ଏବଂ ଏକ ଲକ୍ଷ ପ୍ରତିନିଧିଙ୍କ ସହ ଯୋଗଦେବ। ଏହି ଆଲୋଚନାରେ ବନ୍ଦର ଆଧୁନିକୀକରଣ, କ୍ଷମତା ବୃଦ୍ଧି, ସବୁଜ ପରିବହନ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ-ସଚେତନ ନୌବାହନ, ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ, ବୀମା ଏବଂ ଆର୍ଥିକ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ସୁରକ୍ଷାକୁ ନେଇ ଆଲୋଚନା କରାଯିବ, ଯେଉଁଥିରେ ଭାରତର ସାମୁଦ୍ରିକ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ – ଓଡ଼ିଶା ସମେତ – ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବେ। ଏଥିରେ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ୧୦ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ଏମଓୟୁ ଯୋଜନା କରୁଛି, ଯାହା ମଧ୍ୟରୁ ପାରାଦୀପ ବନ୍ଦର ଏକ ଲକ୍ଷ କୋଟିରୁ ଅଧିକ ଆଶା କରୁଛି । ସେ ଗତ ସପ୍ତାହରେ ଗୁଜରାଟର ଭାବନଗରରେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକଳ୍ପ ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ସ୍ବାକ୍ଷର କରିଥିବା ବୁଝାମଣାପତ୍ର କଥା ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ । ଏସବୁ ଏମଓୟୁ ମଧ୍ୟରେ ରହିଛି ୨୧,୫୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ବିନିଯୋଗରେ ବାହୁଡ଼ା ବନ୍ଦର, ମହାନଦୀ ମୁହାଣରେ ୨୪,୭୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କାର ଏକ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ହବ୍ ଏବଂ ପୁରୀରେ ଏକ କ୍ରୁଜ୍ ଟର୍ମିନାଲ ।
ମୁଖ୍ୟ ଅତିଥି ଓଡ଼ିଶାର ଶିଳ୍ପ, ଦକ୍ଷତା ବିକାଶ ଏବଂ ବୈଷୟିକ ଶିକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀ ସମ୍ପଦ ଚନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱାଇଁ ନିଜର ଅଭିଭାଷଣରେ କହିଥିଲେ ଯେ ଭାରତର ପୂର୍ବ ସାମୁଦ୍ରିକ ପ୍ରବେଶପଥ ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଶିଳ୍ପ ଅଭିବୃଦ୍ଧିର ବାହକ ହେବା ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶାର ପ୍ରସ୍ତୁତି ଜାରି ରହିଛି । ସେ କହିଥିଲେ, ଯେ ଓଡ଼ିଶାର ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ରର ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଏଜେଣ୍ଡା ବିକଶିତ ଭାରତ ୨୦୪୭ ସହିତ ସମନ୍ୱିତ। ନୀଳ-ଅର୍ଥନୀତିରେ ସୁଯୋଗ ଏବଂ ମହିଳା ଅଂଶଗ୍ରହଣ ସମେତ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଦକ୍ଷତା ଉପରେ ଆଲୋକପାତ କରିବା ସହିତ, ସେ ଦୋହରାଇଥିଲେ ଯେ ପାରାଦୀପ ବନ୍ଦର ଦ୍ବାରା ପ୍ରସ୍ତାବିତ ବାହୁଡ଼ା ବନ୍ଦର, କେନ୍ଦ୍ରାପଡାରେ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ଜାହାଜ ମରାମତି ପ୍ରକଳ୍ପକୁ ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ସବୁପ୍ରକାରର ସହଯୋଗ ଯୋଗାଇଦେବେ । ଏସବୁ ପ୍ରକଳ୍ପ ୨୦୩୬ର ବିକଶିତ ଓଡ଼ିଶା ଦୃଷ୍ଟିକୋଣକୁ ଆଗେଇ ନେବ ବୋଲି ସେ କହିଥିଲେ । ଏହି ଅବସରରେ ସାଂସଦ (ଲୋକସଭା) ଡକ୍ଟର ବିଭୁ ପ୍ରସାଦ ତରାଇ ତାଙ୍କ ଭାଷଣରେ ରାଜ୍ୟରେ ବନ୍ଦର ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ସୁଦୃଢ଼ କରିବା ପାଇଁ ଓଡ଼ିଶା ସରକାର ଏବଂ ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ମିଳିତ ପଦକ୍ଷେପକୁ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ। ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଏହିପରି ସହଯୋଗମୂଳକ ପ୍ରୟାସ ଓଡ଼ିଶାକୁ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ସାମୁଦ୍ରିକ କେନ୍ଦ୍ର ଭାବରେ ଉଭା ହେବା ପାଇଁ ପଥ ପ୍ରଶସ୍ତ କରୁଛି।ସମାବେଶକୁ ସମ୍ବୋଧିତ କରି, ଗୃହ ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ନଗର ଉନ୍ନୟନ ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟ ଓ ପରିବହନ ବିଭାଗ ପ୍ରମୁଖ ସଚିବ ଶ୍ରୀମତୀ ଉଷା ପାଢୀ, ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ଭିଜନ ଓଡ଼ିଶା ୨୦୩୬ ଏବଂ ୨୦୪୭ ରେ ସ୍ଥିର ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରତିଯୋଗିତାମୂଳକ ଏବଂ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ର ଗଠନ ପାଇଁ ରାଜ୍ୟର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ। ଆଧୁନିକୀକରଣ, ନୂତନ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଏବଂ ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଓଡ଼ିଶା ସାମୁଦ୍ରିକ ବୋର୍ଡ ମାଧ୍ୟମରେ ୨୦୪୭ ସୁଦ୍ଧା ବନ୍ଦର କ୍ଷମତାକୁ ବର୍ତ୍ତମାନର ବାର୍ଷିକ ୮୦ ନିୟୁତ ଟନରୁ ବାର୍ଷିକ ୫୦୦ ନିୟୁତ ଟନକୁ ବିସ୍ତାର କରିବା ପାଇଁ ରୋଡମ୍ୟାପ୍ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥିବା ସେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ। ମାନ୍ୟବର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଆତ୍ମନିର୍ଭର ଭାରତର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣକୁ ସାକାର କରିବା ପାଇଁ ବନ୍ଦର-ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ବିକାଶ କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ବୋଲି ଉଲ୍ଲେଖ କରି, ସେ ଅଧିକ ଘରୋଇ ଅଂଶଗ୍ରହଣ, ସ୍ଥିର ଭିତ୍ତିଭୂମି ଏବଂ ନବସୃଜନ ପାଇଁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ। ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ହେଉଛି, ସେ ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ମହିଳାମାନଙ୍କ ଅଂଶଗ୍ରହଣ ବୃଦ୍ଧି କରିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ, ଯାହା ଦ୍ଵାରା ଅଭିବୃଦ୍ଧି କେବଳ ସ୍ଥାୟୀ ନୁହେଁ ବରଂ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇପାରିବ।ଏହି ସମାରୋହରେ ଓଡ଼ିଶା ସରକାରଙ୍କ ଶିଳ୍ପ ବିଭାଗର ଅତିରିକ୍ତ ମୁଖ୍ୟ ସଚିବ ଏବଂ ଇପିକଲର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଶ୍ରୀ ହେମନ୍ତ ଶର୍ମା ତାଙ୍କ ଭାଷଣରେ କହିଥିଲେ ଓଡ଼ିଶାର ଶିଳ୍ପ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ କ୍ଷେତ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଗଭୀର ସମନ୍ୱୟ ରହିଛି, ଉଭୟ ପରସ୍ପରର ଅଭିବୃଦ୍ଧିକୁ ଚାଳିତ କରନ୍ତି । ସେ ଗୁରୁତ୍ୱାରୋପ କରିଥିଲେ ଯେ ୮-୯% ହାରରେ ଅଭିବୃଦ୍ଧିଶୀଳ ଏବଂ ଜାତୀୟ ହାରକୁ ପଛରେ ପକାଇ ଓଡ଼ିଶାର ଅର୍ଥନୀତିକୁ ଗତି ବଜାୟ ରଖିବା ପାଇଁ ଏକ ଦୃଢ଼ ବିଶ୍ୱ ମୂଲ୍ୟ ଶୃଙ୍ଖଳରେ ସ୍ଥାପିତ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ। ସେ ଆହୁରି ସୂଚନା ଦେଇଥିଲେ ଯେ ପାରାଦୀପ ବନ୍ଦର କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷଙ୍କ ସହିତ ସମ୍ପ୍ରତି ବୁଝାମଣାପତ୍ର ସ୍ୱାକ୍ଷରିତ ହେବା ପରେ ନିବେଶକମାନେ ଜାହାଜ ନିର୍ମାଣ ଏବଂ ଜାହାଜ ମରାମତି ସୁବିଧା ପାଇଁ ପୂର୍ବରୁ ଧାଡ଼ି ବାନ୍ଧିଛନ୍ତି। ପାରାଦୀପ ବନ୍ଦରର ଉପାଧ୍ୟକ୍ଷ (ଭାରପ୍ରାପ୍ତ) ଶ୍ରୀ ଏ.କେ. ସାହୁଙ୍କ ଧନ୍ୟବାଦ ପ୍ରସ୍ତାବ ସହିତ ଉଦଘାଟନୀ ଅଧିବେଶନ ଶେଷ ହୋଇଥିଲା। କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ପରେ କାର୍ଗୋ ଦକ୍ଷତା ଏବଂ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଏବଂ ଆଇଟି ଏବଂ ଇ-ଗଭର୍ଣ୍ଣାନ୍ସ ମାଧ୍ୟମରେ ସ୍ମାର୍ଟ ବନ୍ଦର ପାଇଁ ଡିଜିଟାଲ୍ ପଥ ଉପରେ ଦୁଇଟି ବିଷୟବସ୍ତୁ ପ୍ୟାନେଲ୍ ଆଲୋଚନା ହୋଇଥିଲା। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମକୁ ଜ୍ଞାନ ଅଂଶୀଦାର ଭାବରେ ଗ୍ରାଣ୍ଟ ଥର୍ଟନ୍ ଏବଂ ଶିଳ୍ପ ଅଂଶୀଦାର ଭାବରେ ଆସୋଚାମ୍ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ।
