NTPC ରୁ NALCO: ଶିଳ୍ପ ସମୃଦ୍ଧ ଓଡ଼ିଶାର ସୁରକ୍ଷା ଭାର ବୀର CISF ହାତରେ।
ବିଶେଷ ରିପୋର୍ଟ: ଦେଶର ଶିଳ୍ପ ଓ ସମ୍ପତ୍ତିର ସୁରକ୍ଷା କବଚ ‘CISF’
[ସ୍ଥାନ: ଅନୁଗୋଳ / ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ] [ରିପୋର୍ଟ: ଜାଗ୍ରତ ଭାରତ ନ୍ୟୂଜ]
ଆଜି ହେଉଛି କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଶିଳ୍ପ ସୁରକ୍ଷା ବଳ ବା CISF ର ସ୍ଥାପନା ଦିବସ। ୧୯୬୯ ମସିହା ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୦ ତାରିଖରେ ମାତ୍ର ୩ ହଜାର ସୈନ୍ୟଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ ଏହି ବାହିନୀ ଆଜି ଦେଶର ଅନ୍ୟତମ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତଥା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅର୍ଦ୍ଧସାମରିକ ବାହିନୀ ଭାବେ ଉଭା ହୋଇଛି।
ରାଷ୍ଟ୍ର ଗଠନରେ CISF ର ଭୂମିକା:
ଦେଶର ବୃହତ ଶିଳ୍ପ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ, ବିମାନବନ୍ଦର, ମେଟ୍ରୋ ରେଳ, ସମୁଦ୍ର ବନ୍ଦର ଏବଂ ପରମାଣୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଗୁଡ଼ିକର ସୁରକ୍ଷା ଦାୟିତ୍ୱ ଏହି ବାହିନୀ ଉପରେ ନ୍ୟସ୍ତ। ବିଶେଷ କରି ଓଡ଼ିଶାର ଅନୁଗୋଳ ଭଳି ଶିଳ୍ପ ସମୃଦ୍ଧ ଅଞ୍ଚଳରେ ଥିବା NTPC, NALCO ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସରକାରୀ ୟୁନିଟ୍ ଗୁଡ଼ିକର ନିରବଚ୍ଛିନ୍ନ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଇବାରେ CISF ର ଅବଦାନ ଅତୁଳନୀୟ।
କାହିଁକି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଏହି ବାହିନୀ?
- ବିବିଧତା: କେବଳ ଶିଳ୍ପ ସୁରକ୍ଷା ନୁହେଁ, ବରଂ ଦେଶର ଭିଭିଆଇପି (VVIP) ସୁରକ୍ଷା, ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା ଏବଂ ନିର୍ବାଚନ ସମୟରେ ମଧ୍ୟ CISF ନିଜର ଦକ୍ଷତା ପ୍ରତିପାଦନ କରିଛି।
- ମହିଳା ଶକ୍ତି: CISF ରେ ମହିଳା କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ଓ ସେମାନଙ୍କର ସାହସିକତା ସାରା ଦେଶ ପାଇଁ ଏକ ଉଦାହରଣ।
- ଆଧୁନିକତା: ବଦଳୁଥିବା ସମୟ ସହ ତାଳ ଦେଇ ସାଇବର ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ଆଧୁନିକ ବୈଷୟିକ ଜ୍ଞାନକୌଶଳ ବ୍ୟବହାର କରିବାରେ ଏହି ବାହିନୀ ସର୍ବଦା ଆଗଧାଡ଼ିରେ ରହିଛି।
CISF (କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଶିଳ୍ପ ସୁରକ୍ଷା ବଳ) ବିଷୟରେ କିଛି ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ରୋଚକ ତଥ୍ୟ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଗଲା, ଯାହାକୁ ଆପଣ ଜାଗ୍ରତ ଭାରତ ନ୍ୟୂଜର ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସ୍ତମ୍ଭ ବା ଭିଡିଓ ରିପୋର୍ଟରେ ବ୍ୟବହାର କରିପାରିବେ:
୧. ବିଶ୍ୱର ସର୍ବବୃହତ ଶିଳ୍ପ ସୁରକ୍ଷା ବାହିନୀ
CISF ହେଉଛି ବିଶ୍ୱର ଏକମାତ୍ର ସରକାରୀ ସୁରକ୍ଷା ବାହିନୀ ଯାହା ଏତେ ବଡ଼ ସ୍ତରରେ ଶିଳ୍ପ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକୁ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ। ଭାରତରେ ପ୍ରାୟ ୩୫୦ରୁ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂସ୍ଥା ଏହାର ସୁରକ୍ଷା ବଳୟ ମଧ୍ୟରେ ଅଛି।
୨. ମୁଖ୍ୟ ଦାୟିତ୍ୱ ଓ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷେତ୍ର
କେବଳ କାରଖାନା ନୁହେଁ, ବରଂ ନିମ୍ନଲିଖିତ କ୍ଷେତ୍ରରେ CISF ର ପ୍ରଭାବ ରହିଛି:
- ଅନ୍ତରିକ୍ଷ ଓ ପରମାଣୁ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ: ISRO ଏବଂ ଭାଭା ପରମାଣୁ ଅନୁସନ୍ଧାନ କେନ୍ଦ୍ର (BARC) ଭଳି ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ସ୍ଥାନ।
- ଐତିହାସିକ ସ୍ଥାପତ୍ୟ: ତାଜମହଲ ଏବଂ ଲାଲକିଲ୍ଲା ଭଳି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥଳୀର ସୁରକ୍ଷା।
- ମେଟ୍ରୋ ରେଳ: ଦିଲ୍ଲୀ ମେଟ୍ରୋ ଭଳି ବ୍ୟସ୍ତବହୁଳ ପରିବହନ ସେବାର ସୁରକ୍ଷା।
- ବିମାନବନ୍ଦର: ଦେଶର ୬୦ରୁ ଅଧିକ ପ୍ରମୁଖ ବିମାନବନ୍ଦରର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଦାୟିତ୍ୱ CISF ର।
୩. ନିଜସ୍ୱ ‘Fire Wing’ (ଅଗ୍ନିଶମ ଶାଖା)
CISF ର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଅଗ୍ନିଶମ ଶାଖା ରହିଛି, ଯାହା ଦେଶର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଅଗ୍ନିଶମ ବାହିନୀ ଭାବେ ପରିଚିତ। ଶିଳ୍ପ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନଗୁଡ଼ିକରେ ହେଉଥିବା ଅଗ୍ନିକାଣ୍ଡକୁ ରୋକିବା ଏବଂ ଧନଜୀବନ ରକ୍ଷା କରିବାରେ ଏମାନେ ସିଦ୍ଧହସ୍ତ।
୪. ବ୍ୟକ୍ତିଗତ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେବା (Private Sector Security)
୨୦୦୯ ମସିହାରୁ CISF କେବଳ ସରକାରୀ ନୁହେଁ, ବରଂ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଘରୋଇ ସଂସ୍ଥାକୁ ମଧ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଗାଉଛି। ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ: ଇନଫୋସିସ୍ (Infosys) କ୍ୟାମ୍ପସ ଏବଂ ରିଲାଏନ୍ସ ଜାମନଗର ରିଫାଇନାରୀ।
୫. ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା (Disaster Management)
ଭୂକମ୍ପ, ବନ୍ୟା କିମ୍ବା କୌଣସି ଜରୁରୀକାଳୀନ ପରିସ୍ଥିତିରେ CISF ର ଯବାନମାନେ NDRF ର ଏକ ଅଂଶ ଭାବେ ଉଦ୍ଧାର କାର୍ଯ୍ୟରେ ସାମିଲ ହୋଇଥାନ୍ତି।
ଜାଗ୍ରତ ଭାରତ ନ୍ୟୂଜର ସଲାମ (salutation):
“ସଂରକ୍ଷଣ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା” (Protection and Security) ର ସଂକଳ୍ପ ନେଇ ଦିନରାତି ଦେଶର ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ଜଗି ରହିଥିବା ସମସ୍ତ ବୀର ଯବାନ ଓ ସେମାନଙ୍କ ପରିବାରକୁ ଜାଗ୍ରତ ଭାରତ ନ୍ୟୂଜ ପକ୍ଷରୁ ସଲାମ ଓ ଶୁଭେଚ୍ଛା। ଆପଣଙ୍କ ତ୍ୟାଗ ଓ ନିଷ୍ଠା ଯୋଗୁଁ ଆଜି ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତିର ମେରୁଦଣ୍ଡ ସୁରକ୍ଷିତ।
