ଦେଶରେ ଗଢ଼ିବ ୩ଟି ମେଗା କେମିକାଲ୍ ପାର୍କ; ₹୩,୦୩୦ କୋଟିର ‘ଭବ୍ୟ ରସାୟନ’ ଯୋଜନାକୁ କ୍ୟାବିନେଟ୍ର ଅନୁମୋଦନ
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ଦେଶର ରସାୟନ ଶିଳ୍ପକୁ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ କରିବା ଲକ୍ଷ୍ୟରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ବଡ଼ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛନ୍ତି। ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ନରେନ୍ଦ୍ର ମୋଦୀଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ ବସିଥିବା କେନ୍ଦ୍ର କ୍ୟାବିନେଟ୍ **‘ଭାରତ ଔଦ୍ୟୋଗିକ ବିକାଶ ଯୋଜନା–ରସାୟନ (ଭବ୍ୟ ରସାୟନ)’**କୁ ମଞ୍ଜୁରି ଦେଇଛି। ଏହି ଯୋଜନା ଅଧୀନରେ ଦେଶରେ ତିନୋଟି ସମର୍ପିତ କେମିକାଲ୍ ପାର୍କ ସ୍ଥାପନ କରାଯିବ।
ଏହି ମହତ୍ୱାକାଙ୍କ୍ଷୀ ଯୋଜନା ପାଇଁ ₹୩,୦୩୦ କୋଟି ବ୍ୟୟବରାଦ କରାଯାଇଛି। ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ₹୩,୦୦୦ କୋଟି ପାର୍କର ଭିତ୍ତିଭୂମି ଉନ୍ନୟନ ପାଇଁ ଏବଂ ₹୩୦ କୋଟି ପ୍ରଶାସନିକ ଖର୍ଚ୍ଚ ପାଇଁ ରଖାଯାଇଛି। ଯୋଜନାଟି ୨୦୨୬-୨୭ରୁ ୨୦୩୦-୩୧ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଞ୍ଚ ବର୍ଷ ଧରି କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ରହିବ।
ଯୋଜନା ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରତ୍ୟେକ କେମିକାଲ୍ ପାର୍କ ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ସର୍ବାଧିକ ₹୧,୦୦୦ କୋଟି ଅନୁଦାନ ଦେବେ। ଏଥିପାଇଁ ସମ୍ପୃକ୍ତ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କୁ ଅତି କମରେ ₹୫୦୦ କୋଟି ଅବଦାନ ରଖିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ରୁଟ୍ରେ ଚୟନ ହେବାକୁ ଥିବା ପ୍ରତ୍ୟେକ ପାର୍କର କ୍ଷେତ୍ରଫଳ **୮ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର (ପ୍ରାୟ ୨,୦୦୦ ଏକର)**ରୁ କମ୍ ହେବ ନାହିଁ।
ଏହି କେମିକାଲ୍ ପାର୍କଗୁଡ଼ିକରେ କମନ ଏଫ୍ଲୁଏଣ୍ଟ ଟ୍ରିଟମେଣ୍ଟ ପ୍ଲାଣ୍ଟ (CETP), ଟ୍ରିଟମେଣ୍ଟ-ଷ୍ଟୋରେଜ୍-ଡିସପୋଜାଲ୍ ସୁବିଧା (TSDF), ଜଳ ଯୋଗାଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା, ସଲଭେଣ୍ଟ ପୁନରୁଦ୍ଧାର କେନ୍ଦ୍ର, ବାଷ୍ପ ବିତରଣ ନେଟୱର୍କ, ପାଇପଲାଇନ୍ ସଂଯୋଗ, ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସ ଓ ଆଧୁନିକ ଗୋଦାମ ସୁବିଧା ଭଳି ପ୍ଲଗ୍-ଏଣ୍ଡ-ପ୍ଲେ ଭିତ୍ତିଭୂମି ବିକାଶ କରାଯିବ।
ସରକାରଙ୍କ ମତରେ, ଏହି ଯୋଜନା ରସାୟନ ଶିଳ୍ପର ଅପଷ୍ଟ୍ରିମ୍, ଡାଉନଷ୍ଟ୍ରିମ୍ ଓ ଆନୁସଙ୍ଗିକ କ୍ଷେତ୍ରର ବିକାଶକୁ ଗତି ଦେବ। ଏହା ଲଜିଷ୍ଟିକ୍ସ ଖର୍ଚ୍ଚ ହ୍ରାସ କରିବା ସହ ଭାରତୀୟ ଶିଳ୍ପକୁ ବିଶ୍ୱ ବଜାରରେ ଅଧିକ ପ୍ରତିଯୋଗିତାମୂଳକ କରିବ। ରପ୍ତାନି ବୃଦ୍ଧି, ଆମଦାନି ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତା ହ୍ରାସ ଏବଂ ବିଦେଶୀ ପୁଞ୍ଜିନିବେଶ ଆକର୍ଷଣରେ ମଧ୍ୟ ଏହା ସହାୟକ ହେବ।
ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷାକୁ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇ ପାର୍କଗୁଡ଼ିକରେ ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁ ପରିଚାଳନା ଓ କେନ୍ଦ୍ରୀକୃତ ବର୍ଜ୍ୟ ଶୋଧନ ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିବ। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ ଶିଳ୍ପ ବିକାଶ ସହ ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷାକୁ ମଧ୍ୟ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରାଯିବ।
କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଆକଳନ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ଯୋଜନା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେଲେ କୃଷି, ଔଷଧ, ବୟନଶିଳ୍ପ, ଅଟୋମୋବାଇଲ୍, ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ, ନିର୍ମାଣ ଓ ପେଟ୍ରୋକେମିକାଲ୍ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବ୍ୟାପକ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ। ଏଥିସହ ବହୁ ସଂଖ୍ୟାରେ ନିଯୁକ୍ତି ସୃଷ୍ଟି ହେବା ସହ ‘ବିକଶିତ ଭାରତ–୨୦୪୭’ ଲକ୍ଷ୍ୟ ହାସଲରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଯୋଜନା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ନେବ ବୋଲି ସରକାର ଆଶା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି।
